Interpelacja nr 12995

do ministra infrastruktury

w sprawie nierównego traktowania osób będących właścicielami lokali mieszkalnych w porównaniu z osobami, które je użytkują na podstawie innego niż własność tytułu prawnego

Zwracamy się do Pana Ministra z interpelacją dotyczącą nierównego traktowania przez prawo osób będących właścicielami lokali w porównaniu z osobami używającymi lokale mieszkalne na podstawie innego niż własność tytułu prawnego.

Od kilku już lat trwa w naszym kraju proces wykupu na własność mieszkań spółdzielczych, komunalnych, zakładowych itp. Osoby wykupujące lokale robią to przede wszystkim dlatego, że uważają, iż jako właściciele będą mieli znacznie mocniejszy niż najem czy spółdzielcze prawo do lokalu tytuł prawny i dzięki temu między innymi nie będzie łatwo ich tego mieszkania pozbawić.

Tymczasem pod niektórymi względami sytuacja prawna osób będących właścicielami lokalu w porównaniu np. z najemcami jest gorsza. Chodzi tu w szczególności o przypadek, gdy właściciel lokalu popadnie w długi, np. z tytułu kredytu czy z racji zobowiązań należnych spółdzielni czy wspólnocie mieszkaniowej.

Orzekając o eksmisji lokatora, orzeka się o prawie do otrzymania lokalu socjalnego bądź jego braku, tymczasem gdy zostaje zlicytowane mieszkanie właściciela, o takim prawie się nie orzeka. Sąd, orzekając o przysądzeniu własności lokalu, nie ma żadnej podstawy do orzekania o prawie do otrzymania lokalu socjalnego, gdyż żaden przepis go do tego nie upoważnia. Najemcy eksmitować nie można bez zapewnienia mu lokalu, do którego można go przekwaterować - jest on zatem chroniony przed bezdomnością. Osoba, która jest właścicielem, przed tą bezdomnością nie jest chroniona. W efekcie właściciela lokalu można usunąć z lokalu łatwiej i szybciej niż najemcę.

Żadnej praktycznie ochrony nie stanowi zapis art. 1046 Kodeksu postępowania cywilnego o tzw. pomieszczeniu tymczasowym. Jest on bowiem niedoskonały, na co zwracał uwagę np. Trybunał Konstytucyjny.

Wydaje się, że brak jest uzasadnienia dla gorszej sytuacji prawnej właściciela lokalu w porównaniu z lokatorem i zachodzi tu stosunkowa pilna konieczność dostosowania przepisów chroniących przed bezdomnością, tak by również i osoby mające prawo własności mieszkań były przed nią chronione.

Pytanie: Czy resort infrastruktury planuje zmianę przepisów chroniących przed bezdomnością, tak by osoby będące właścicielami mieszkań były chronione przed nią na analogicznych zasadach jak lokatorzy?

Z wyrazami szacunku

Posłowie Witold Kochan

i Jarosław Gowin

Warszawa, dnia 19 listopada 2009 r.